واشر
خرید واشر مناسب، بخش مهمی از اجرای یک اتصال مطمئن با پیچ و مهره است. واشر با افزایش سطح تماس و توزیع بهتر فشار، از آسیب‌دیدن سطح قطعه جلوگیری و در برخی اتصالات به پایداری بیشتر کمک می‌کند. واشر تخت و فنری در سایزها، ضخامت‌ها و پوشش‌های مختلف عرضه می‌شوند و انتخاب آن‌ها باید براساس نوع پیچ، شرایط اتصال و محیط استفاده انجام شود. شرکت استوار سازه پیچ امکان تأمین و تولید واشر برای سفارش‌های عمومی، عمده و پروژه‌ای را فراهم کرده است. برای انتخاب درست، در ادامه با ما همراه باشید.
واشر چیست و چه کاربردی در اتصال پیچ و مهره دارد؟
واشر قطعه‌ای حلقه‌ای است که معمولاً بین سر پیچ یا مهره و سطح قطعه قرار می‌گیرد. یکی از مهم‌ترین وظایف آن، افزایش سطح تماس و پخش‌کردن نیروی واردشده از طرف پیچ یا مهره روی ناحیه بزرگ‌تری از قطعه است. به این ترتیب، فشار نقطه‌ای کاهش پیدا می‌کند و احتمال آسیب‌دیدن سطح یا فرو رفتن پیچ در قطعه کمتر می‌شود.
البته همه واشرها یک کاربرد ندارند. واشر تخت بیشتر برای توزیع فشار و محافظت از سطح مورد استفاده قرار می‌گیرد، درحالی‌که واشر فنری به‌دلیل ساختار ارتجاعی خود در برخی اتصالاتی که در معرض لرزش و حرکت هستند، برای کاهش احتمال شل‌شدن اتصال کاربرد دارد.
به‌همین دلیل هنگام خرید واشر باید علاوه‌بر سایز پیچ، نوع اتصال، میزان بار، شرایط محیطی، جنس و استاندارد واشر نیز در نظر گرفته شود.
انواع واشر؛ تخت و فنری چه تفاوتی دارند؟
واشرها در مدل‌های مختلفی تولید می‌شوند، اما واشر تخت و واشر فنری از پرکاربردترین انواع در اتصالات پیچ و مهره هستند. در این بخش آن‌ها را معرفی خواهیم کرد.
واشر تخت
واشر تخت دارای ساختاری ساده و سطحی صاف است و معمولاً برای افزایش سطح تماس پیچ یا مهره با قطعه استفاده می‌شود. این نوع واشر فشار را در سطح وسیع‌تری توزیع و از آسیب‌دیدن یا تغییر شکل سطح قطعه در اثر فشار اتصال جلوگیری می‌کند.
واشرهای تخت در صنایع مختلف، سازه‌های فلزی، ماشین‌آلات، تجهیزات صنعتی و اتصالات عمومی کاربرد دارند. این محصولات در سایزهای متناسب با پیچ‌های M3 تا M36 در دسترس هستند و علاوه‌بر مدل‌های استاندارد، امکان تولید واشر تخت پهن، ضخیم و ابعاد سفارشی نیز وجود دارد. از استانداردهای رایج این گروه می‌توان به DIN 125 و ISO 7089 اشاره کرد.اگر پیچ روی ورق نازک، MDF، چوب یا قطعه نرم بسته می‌شود، واشر پهن DIN 9021 انتخاب بهتری است. قطر بیرونی آن حدود سه برابر قطر پیچ است؛ مثلاً برای M8 حدود ۲۴ میلی‌متر، درحالی‌که واشر DIN 125 در همین سایز ۱۶ میلی‌متر است. سطح تماس بزرگ‌تر یعنی فرو رفتن سر پیچ یا مهره در قطعه کمتر می‌شود.
واشر فنری
واشر فنری ساختاری متفاوت از مدل تخت دارد و به‌دلیل شکل حلقه‌ای و شکاف موجود در آن، خاصیت ارتجاعی ایجاد می‌کند. این ویژگی باعث می‌شود واشر فنری در برخی اتصالات دارای لرزش یا حرکت، برای کاهش احتمال شل‌شدن مهره مورد استفاده قرار گیرد.
واشر فنری در ماشین‌آلات، پمپ‌ها، الکتروموتورها، تجهیزات کارخانه‌ای، سازه‌های فلزی و برخی اتصالات تأسیساتی کاربرد دارد. واشر فنری DIN 127 یکی از نمونه‌های شناخته‌شده این محصول است و در سایزهای مختلف متناسب با پیچ‌های M3 تا M36 تولید می‌شود.
واشر فنری یک‌بار مصرف حساب می‌شود. بعد از باز کردن اتصال، فنر بخشی از خاصیت ارتجاعی‌اش را از دست می‌دهد و بهتر است با واشر نو جایگزین شود. در لرزش شدید هم واشر فنری به‌تنهایی کافی نیست و باید سفت‌کردن با گشتاور درست و در صورت نیاز مهره قفلی کنارش باشد.
در جدول زیر این دو نوع واشر را با یکدیگر مقایسه کرده‌ایم.
| ویژگی | واشر تخت | واشر فنری |
|---|---|---|
| ساختار | صاف و تخت | حلقه‌ای و شکاف‌دار |
| کاربرد اصلی | توزیع فشار و افزایش سطح تماس | کمک به کاهش احتمال شل‌شدن اتصال |
| کاربرد در لرزش | کاربرد عمومی | مناسب‌تر برای برخی اتصالات دارای لرزش |
| استانداردهای رایج | DIN 125 و ISO 7089 | DIN 127 |
| کاربردها | سازه، ماشین‌آلات و اتصالات عمومی | ماشین‌آلات و تجهیزات صنعتی |
واشر در چه سایزها و استانداردهایی تولید می‌شود؟
سایز واشر باید با پیچ و مهره مورد استفاده هماهنگ باشد. یکی از مهم‌ترین مشخصات در انتخاب واشر، قطر داخلی آن است. این قطر باید با قطر اسمی پیچ تناسب داشته باشد. در کنار آن، قطر بیرونی و ضخامت نیز بر میزان سطح تماس و نحوه قرارگیری واشر تأثیر می‌گذارند.
واشرهای تخت و فنری برای پیچ‌های M3 تا M36 در بازار وجود دارند. همچنین درصورت نیاز می‌توان واشر را با قطر داخلی، قطر بیرونی یا ضخامت متفاوت سفارش داد.
واشر تخت DIN 125 و ISO 7089 از استانداردهای رایج این گروه هستند و واشر فنری DIN 127 نیز در بسیاری از کاربردهای صنعتی مورد استفاده قرار می‌گیرد.
جدول سایز واشر تخت DIN 125 برای پیچ‌های رایج
برای انتخاب سریع، ابعاد استاندارد واشر تخت متناسب با پیچ‌های پرکاربرد در جدول زیر آمده است (بر حسب میلی‌متر). برای اتصالات معمولی در محیط‌های نیمه‌مرطوب، واشر تخت گالوانیزه هم در همین سایزها موجود است.
| سایز پیچ | قطر داخلی | قطر بیرونی | ضخامت |
|---|---|---|---|
| M6 | 6.4 | 12 | 1.6 |
| M8 | 8.4 | 16 | 1.6 |
| M10 | 10.5 | 20 | 2 |
| M12 | 13 | 24 | 2.5 |
| M16 | 17 | 30 | 3 |
| M20 | 21 | 37 | 3 |
| M24 | 25 | 44 | 4 |
جدول سایز واشر فنری DIN 127 برای پیچ‌های رایج
قطر داخلی واشر فنری کمی بزرگ‌تر از قطر پیچ است تا روی رزوه راحت بنشیند (بر حسب میلی‌متر):
| سایز پیچ | قطر داخلی | قطر بیرونی | ضخامت |
|---|---|---|---|
| M6 | 6.1 | 11.8 | 1.6 |
| M8 | 8.1 | 14.8 | 2 |
| M10 | 10.2 | 18.1 | 2.2 |
| M12 | 12.2 | 21.1 | 2.5 |
| M16 | 16.2 | 27.4 | 3.5 |
| M20 | 20.2 | 33.6 | 4 |
| M24 | 24.5 | 40 | 5 |
جنس و پوشش واشر؛ کدام گزینه برای پروژه شما مناسب است؟
جنس و پوشش واشر باید متناسب با محیط و نوع استفاده انتخاب شود. شرایطی مانند رطوبت، قرارگیری در فضای باز، تماس با عوامل خورنده و نوع سایر اجزای اتصال، در انتخاب پوشش مناسب تأثیر دارند.
واشر خودرنگ
واشر خودرنگ برای محیط‌های خشک و بسیاری از کاربردهای عمومی مناسب است. به‌خصوص زمانی‌که اتصال در معرض رطوبت شدید یا عوامل خورنده قرار ندارد.
واشر گالوانیزه سرد
واشر گالوانیزه سرد برای کاربردهای عمومی و محیط‌هایی با رطوبت معمولی گزینه‌ای متداول است. این پوشش نسبت به مدل خودرنگ مقاومت بیشتری در برابر خوردگی ایجاد می‌کند.
واشر گالوانیزه گرم
برای اتصالاتی که در فضای باز یا محیط‌های مرطوب قرار دارند، واشر گالوانیزه گرم می‌تواند گزینه مناسب‌تری باشد. ضخامت و ویژگی پوشش آن، مقاومت بیشتری در برابر شرایط محیطی ایجاد می‌کند.
واشر با پوشش داکرومات
داکرومات یکی از پوشش‌هایی است که برای افزایش مقاومت در برابر خوردگی در کاربردهای صنعتی مورد استفاده قرار می‌گیرد. انتخاب واشر داکرومات باید براساس شرایط پروژه و الزامات فنی اتصال انجام شود.
واشر استیل
واشر استیل برای محیط‌های مرطوب، مناطق ساحلی، صنایع غذایی و جاهایی که زنگ‌زدگی روی عملکرد یا ظاهر اتصال اثر می‌گذارد انتخاب می‌شود. گریدهای ۳۰۴ و ۳۱۶ رایج‌ترند و در محیط‌های شور یا شیمیایی، گرید ۳۱۶ مقاومت بهتری دارد.
اگر در اتصال از پیچ استیل و مهره استیل استفاده می‌کنید، واشر هم باید استیل باشد. استفاده از واشر آهنی کنار پیچ استیل در رطوبت باعث زنگ‌زدن واشر و لکه‌انداختن روی سطح قطعه می‌شود.
در هر حالت بهتر است پوشش واشر با پوشش پیچ و مهره هماهنگ باشد تا اختلاف در مقاومت خوردگی اجزای اتصال ایجاد نشود.
نکات مهم برای خرید واشر
برای خرید واشر نباید تنها به قطر پیچ توجه کنید. پیش از سفارش، مشخصات زیر را بررسی کنید:
- سایز پیچ و مهره: قطر داخلی واشر باید با پیچ مورد استفاده تناسب داشته باشد؛
- قطر داخلی و بیرونی: این دو اندازه روی نحوه قرارگیری واشر و سطح تماس آن تأثیر دارند؛
- ضخامت: ضخامت موردنیاز به نوع اتصال و کاربرد بستگی دارد؛
- نوع واشر: مشخص کنید واشر تخت، فنری یا نوع دیگری موردنیاز است؛
- استاندارد: در پروژه‌های صنعتی، تطابق با استاندارد موردنظر اهمیت دارد؛
- جنس و پوشش: شرایط محیطی و میزان مقاومت موردنیاز را در نظر بگیرید؛
- تعداد سفارش: برای خرید واشر عمده یا پروژه‌ای، تعداد موردنیاز می‌تواند روی قیمت نهایی اثر بگذارد.
اگر مشخصات دقیق محصول را نمی‌دانید، می‌توانید پیش از سفارش، ابعاد پیچ، نوع اتصال و شرایط استفاده را در اختیار کارشناسان ما در فروشگاه پیچ و مهره متحد قرار دهید تا مناسب‌ترین گزینه‌ها را به شما پیشنهاد دهند.
قیمت واشر به چه عواملی بستگی دارد؟
قیمت واشر به عوامل مختلفی مانند نوع محصول، سایز، ضخامت، جنس، استاندارد، نوع پوشش و تعداد سفارش بستگی دارد. برای نمونه، واشر سفارشی با ابعاد یا مشخصات خاص ممکن است قیمت متفاوتی نسبت به مدل استاندارد داشته باشد.
قیمت مواد اولیه نیز یکی از عوامل مؤثر بر قیمت نهایی محصولات فلزی است. به‌همین دلیل ارائه یک قیمت ثابت برای تمام سایزها و مدل‌ها امکان‌پذیر نیست. برای اطلاع از قیمت روز واشر، به سایت pichmdf.com سر بزنید. همچنین برای سفارش‌های عمده و پروژه‌ای نیز امکان استعلام قیمت براساس حجم سفارش وجود دارد.
تولید و سفارش واشر در ابعاد اختصاصی
همه پروژه‌ها به واشرهای استاندارد بازار نیاز ندارند. گاهی به‌دلیل نوع طراحی یا شرایط اتصال، استفاده از واشری با قطر داخلی، قطر بیرونی یا ضخامت خاص ضروری است. در چنین شرایطی در مجموعه ما امکان تولید واشر سفارشی طبق نقشه، نمونه یا مشخصات فنی موردنظر وجود دارد.
شرکت استوار سازه پیچ امکان تولید واشر در تیراژهای مختلف و برای سفارش‌های صنعتی و پروژه‌ای را فراهم کرده است. بسته‌بندی مناسب، صدور فاکتور رسمی و ارسال سفارش به سراسر کشور نیز از خدمات قابل ارائه برای سفارش‌های شرکتی و عمده است.
کاربردهای واشر تخت و فنری
واشرهای تخت و فنری در طیف گسترده‌ای از صنایع و پروژه‌ها استفاده می‌شوند. از مهم‌ترین کاربردهای آن‌ها می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
- سازه‌های فلزی و پروژه‌های ساختمانی؛
- ماشین‌آلات و تجهیزات صنعتی؛
- ساخت و مونتاژ دستگاه‌ها؛
- پمپ‌ها و الکتروموتورها؛
- تابلوهای برق و تجهیزات تأسیساتی؛
- کارخانه‌ها و خطوط تولید؛
- صنایع نفت، گاز و پتروشیمی؛
- اتصالات عمومی و تعمیرات صنعتی.
نوع واشر باید بر اساس شرایط هر اتصال انتخاب شود. برای مثال، واشر تخت بیشتر برای توزیع فشار و محافظت از سطح اتصال استفاده می‌شود، درحالی‌که در برخی اتصالات دارای لرزش، واشر فنری می‌تواند انتخاب مناسب‌تری باشد.
ترتیب درست نصب واشر در اتصال پیچ و مهره
در اتصال‌هایی که با پیچ شش گوش اجرا می‌شوند، واشر تخت زیر سر پیچ و زیر مهره، روی سطح قطعه قرار می‌گیرد. اگر از واشر فنری هم استفاده می‌کنید، آن را بین واشر تخت و مهره بگذارید تا فنر سطح قطعه را خراش ندهد و فشار مهره مستقیم روی آن بیاید.
واشر باید با پوشش پیچ هماهنگ باشد؛ برای مثال کنار پیچ خشکه گالوانیزه، واشر گالوانیزه انتخاب کنید. در پیچ‌های با گرید بالا مانند ۱۰.۹ و ۱۲.۹، استفاده از واشر فنری را با نظر کارشناس فنی انجام دهید. روی ورق نازک یا قطعات نرم هم واشر تخت پهن‌تر جلوی فرو رفتن سر پیچ در قطعه را می‌گیرد.
واشر برای پیچ‌های پرمقاومت و اتصالات HV
در پیچ‌هایی مثل پیچ خشکه 8.8 و پیچ 10.9 گشتاور سفت‌کردن بالاست و واشر نرم زیر فشار مهره فرو می‌رود یا تغییر شکل می‌دهد؛ برای این اتصالات واشر سخت‌کاری‌شده انتخاب می‌شود. در اتصالات سازه‌ای که با پیچ اچ وی و مهره اچ وی اجرا می‌شوند هم باید واشر مخصوص همین سیستم استفاده شود و واشر تخت معمولی جایگزین مناسبی نیست.
مهره و پیچ واشردار؛ کی نیازی به واشر جدا نیست؟
بعضی قطعات از ابتدا با واشر یکپارچه ساخته می‌شوند. مهره واشردار سطح تماس بزرگ‌تری دارد و در اتصالات سریع بدون واشر جدا کار می‌کند؛ پیچ سرمته واشردار هم برای نصب ورق و پروفیل کاربرد دارد. اما در اتصالات سنگین و سازه‌ای، همچنان واشر جدا با ضخامت استاندارد ترجیح داده می‌شود.
واشر در اتصال به بتن با انکر بولت
در نصب صفحه ستون یا تجهیزات روی بتن با انکر بولت، واشر تخت پهن و ضخیم کمک می‌کند فشار مهره روی صفحه فلزی یکنواخت پخش شود و سوراخ‌های کمی گشاد صفحه هم پوشانده شوند.
واشر در آویز کردن با میلگرد رزوه
در نصب لوله، کانال و سینی کابل از سقف با پیچ متری راد، مهره‌ها فشار نقطه‌ای زیادی به بست یا صفحه نگهدارنده وارد می‌کنند. زیر هر مهره یک واشر تخت بگذارید تا مهره در بست فرو نرود. اگر محیط مرطوب است، پیچ متری گالوانیزه را با واشر گالوانیزه ست کنید.
واشر در اتصالات چوب و MDF
وقتی قطعات چوبی یا MDF با پیچ و مهره بسته می‌شوند، سر پیچ و مهره بدون واشر در سطح فرو می‌روند و لایه رویه را می‌شکنند. واشر تخت پهن زیر سر پیچ و زیر مهره جلوی این اتفاق را می‌گیرد. اما پیچ MDF سر پهن مخصوص خودش را دارد و معمولاً به واشر جدا نیاز ندارد.
چرا واشر را از استوار سازه پیچ بخریم؟
استوار سازه پیچ امکان تأمین و تولید انواع واشر تخت و فنری را در سایزها و مشخصات مختلف فراهم کرده است. واشرها برای پیچ‌های M3 تا M36، مدل‌های استاندارد و همچنین محصولات سفارشی قابل تولید و تأمین هستند.
امکان خرید واشر عمده و پروژه‌ای، استعلام قیمت روز، تولید براساس نقشه یا نمونه، ارائه فاکتور رسمی و ارسال به سراسر کشور، همگی باعث شده‌اند تا این فروشگاه پیچ و مهره متحد به‌عنوان یک فروشگاه پیشرو و معتبر بتواند به نیازهای مشتریان مختلف پاسخ دهد.
برای دریافت قیمت و بررسی موجودی، کافیست نوع واشر، سایز، ضخامت، پوشش و تعداد موردنیاز را به کارشناسان ما اعلام کنید تا اطلاعات لازم برای ثبت سفارش در اختیارتان قرار گیرد.
سؤالات متداول
۱- تفاوت واشر تخت و واشر فنری چیست؟
واشر تخت برای افزایش سطح تماس و توزیع فشار پیچ یا مهره روی قطعه استفاده می‌شود؛ اما واشر فنری به دلیل ساختار ارتجاعی خود در برخی اتصالات دارای لرزش، برای کاهش احتمال شل‌شدن اتصال کاربرد دارد.
۲- واشر تخت و فنری در چه سایزهایی تولید می‌شوند؟
امکان تأمین و تولید واشرهای متناسب با پیچ‌های M3 تا M36 وجود دارد. علاوه بر سایزهای استاندارد، در صورت نیاز می‌توان قطر داخلی، قطر بیرونی و ضخامت را براساس مشخصات پروژه سفارش داد.
۳- کدام پوشش برای واشر مناسب‌تر است؟
انتخاب پوشش به شرایط محیطی بستگی دارد. مدل خودرنگ برای محیط خشک، گالوانیزه سرد برای کاربردهای عمومی، گالوانیزه گرم برای محیط‌های باز و مرطوب و داکرومات برای برخی شرایط صنعتی با نیاز به مقاومت بیشتر در برابر خوردگی مناسب است.
۴- آیا امکان تولید واشر براساس نقشه وجود دارد؟
بله. امکان تولید واشر تخت و سایر واشرهای صنعتی براساس نقشه، نمونه یا مشخصات فنی مشتری وجود دارد. قطر داخلی، قطر بیرونی، ضخامت، جنس، پوشش و تعداد سفارش از مشخصات موردنیاز برای بررسی تولید هستند.
۵- آیا امکان خرید واشر عمده با فاکتور رسمی وجود دارد؟
بله. استوار سازه پیچ امکان فروش عمده و پروژه‌ای، صدور فاکتور رسمی و ارسال سفارش به سراسر کشور را فراهم کرده است. برای دریافت قیمت روز، بهتر است نوع، سایز و تعداد واشر موردنیاز هنگام استعلام اعلام شود.
۶- واشر فنری را قبل از مهره بگذاریم یا بعد از واشر تخت؟
معمولاً واشر تخت روی سطح قطعه قرار می‌گیرد و واشر فنری بین واشر تخت و مهره. به این ترتیب واشر فنری به سطح قطعه آسیب نمی‌زند و مهره هم مستقیم روی آن فشار می‌آورد.
۷- واشر پهن با واشر تخت معمولی چه فرقی دارد؟
قطر بیرونی واشر پهن (مثل DIN 9021) حدود سه برابر قطر پیچ است، ولی در واشر تخت معمولی (DIN 125) این نسبت کمتر است. برای ورق نازک، چوب، MDF و قطعات نرم، واشر پهن سطح تماس بزرگ‌تری می‌دهد و جلوی فرو رفتن سر پیچ را بهتر می‌گیرد.
۸- واشر فنری را می‌شود دوباره استفاده کرد؟
بهتر است نه. با هر بار سفت‌کردن، واشر فنری مقداری از خاصیت ارتجاعی‌اش را از دست می‌دهد. بعد از باز کردن اتصال، واشر نو بگذارید.
۹- برای پیچ‌های گرید بالا هم واشر تخت معمولی کافی است؟
معمولاً خیر. در گریدهای ۸.۸ به بالا و اتصالات HV، واشر نرم زیر فشار زیاد تغییر شکل می‌دهد. برای این اتصالات واشر سخت‌کاری‌شده و مناسب همان سیستم را انتخاب کنید.
۱۰- اگر زیر پیچ و مهره واشر نگذاریم چه می‌شود؟
در اتصال‌های سبک ممکن است مشکلی پیش نیاید، اما در اغلب موارد سطح قطعه خراش می‌خورد، سر پیچ یا مهره در قطعه نرم فرو می‌رود و با گذشت زمان اتصال شل می‌شود. روی سوراخ‌های کمی گشاد هم بدون واشر، سطح تماس کافی نیست.