پیچ آلن
در دنیای مهندسی و مونتاژ قطعات، پیچ آلن (Allen Bolt) پادشاه اتصالات مدرن است. این پیچها که با نامهای «پیچ سوکت» یا «پیچ با حفره ششگوش» نیز شناخته میشوند، بهدلیل طراحی منحصربهفرد گل (Head) و قابلیت اعمال گشتاور بسیار بالا، انتخاب اول صنایع حساس و دقیق محسوب میشوند. فروشگاه «پیچ امدیاف» بهعنوان واردکننده مستقیم برترین برندهای جهانی نظیر EG و F1 و همچنین تامینکننده اصلی محصولات تراز اول داخلی از جمله ایران پیچ و صنایع پیچ چهره یزد، سبد کاملی از این محصولات را به صنعتگران کشور عرضه میکند. ما تنها فروشنده پیچ نیستیم؛ بلکه با ارائه گواهینامه کیفیت و برگه آنالیز متریال، خیال شما را از بابت اصالت کالا و ایمنی اتصالات راحت میکنیم.

پیچ آلن چیست و چرا در صنعت محبوب است؟
پیچ آلن در واقع نوعی پیچ ماشینی است که در قسمت سر یا گل آن، یک حفره ششضلعی تعبیه شده است. برای باز و بسته کردن این پیچها، برخلاف پیچهای ششگوش معمولی که نیاز به آچار تخت یا رینگی دارند، از آچارهای مخصوصی به نام آچار آلن (Allen Key) استفاده میشود.
برای باز و بسته کردن این پیچها، برخلاف پیچ شش گوش معمولی که نیاز به آچار تخت یا رینگی دارند، از آچارهای مخصوصی به نام آچار آلن (Allen Key) استفاده میشود.
اما چرا مهندسان مکانیک و طراحان صنعتی تا این حد به استفاده از این نوع پیچ علاقه دارند؟
- امکان اعمال گشتاور بالاتر: حفره ششگوش داخلی باعث میشود آچار کاملاً در سر پیچ قفل شود و خطر لیز خوردن آچار (Slippage) به حداقل برسد. این ویژگی اجازه میدهد پیچ را با نیروی بیشتری سفت کنید؛
- اشغال فضای کمتر: پیچهای آلن اغلب گل استوانهای یا گرد دارند و چون آچار داخل پیچ میرود، نیازی به فضای خالی در اطراف گل پیچ برای حرکت آچار نیست. این ویژگی در فضاهای تنگ و قطعات فشرده حیاتی است؛
- ایمنی و زیبایی: بسیاری از انواع پیچ آلن (مانند سرتخت یا قارچی) یا همسطح قطعه میشوند و یا بیرونزدگی تیز و خطرناکی ندارند که این امر ایمنی اپراتور و زیبایی نهایی محصول را تضمین میکند.
انواع پیچ آلن براساس شکل ظاهری و استاندارد DIN
در انبار ما، تنوع کاملی از پیچهای آلن برای نیازهای مختلف صنعتی دپو شده است. شناخت دقیق استانداردها (DIN) به شما کمک میکند تا دقیقا همان محصولی را بخرید که نقشهکش پروژه تعیین کرده است:
1. پیچ آلن با سر استوانهای (DIN 912)
این مدل که با نام Socket Head Cap Screw شناخته میشود، پرکاربردترین نوع پیچ آلن در جهان است. گل این پیچ بهصورت یک استوانه بلند و مستحکم است که دیوارههای ضخیم آن مقاومت فوقالعادهای در برابر تنشهای کششی ایجاد میکند. این پیچها معمولاً در گریدهای بالا (8.8، 10.9 و 12.9) تولید میشوند.
- کاربرد: ماشینآلات صنعتی، قالبسازی، صنایع خودروسازی و هرجایی که استحکام اولویت اول است. (معمولاً همراه با واشر تخت یا در اتصالات ارتعاشی با واشر فنری جهت توزیع بار استفاده میشود).
2. پیچ آلن کله قارچی (DIN 7380)
اگر ارتفاع گل پیچ DIN 912 برای پروژه شما زیاد است و یا ظاهر کار اهمیت دارد، این نوع پیچ بهترین گزینه است. این پیچ دارای گل پهنتر با ارتفاع کمتر و لبههای گرد است. سطح مقطع بزرگتر زیر گل باعث توزیع بهتر نیرو روی سطح کار میشود.
- کاربرد: اتصال ورقهای فلزی، بدنه موتورسیکلت و دوچرخه، مبلمان اداری و جاهایی که احتمال برخورد بدن انسان یا لباس با پیچ وجود دارد.
3. پیچ آلن سرتخت یا خزینه (DIN 7991)
این نوع پیچ برای اتصالاتی طراحی شده است که سطح نهایی باید کاملاً صاف و یکدست باشد. گل این پیچ مخروطی است و برای نصب آن باید روی قطعه کار عملیات خزینهکاری (Countersinking) انجام شود تا پیچ کاملاً همسطح قطعه قرار گیرد. (مشابه الگوهای همسطحی که در قطعات فلزی متهای با پیچ سرتخت مته ایجاد میشود).
- کاربرد: صنایع هوایی، ریلهای کشویی، دستگاههای دقیق و هر جایی که بیرونزدگی پیچ مانع حرکت قطعات دیگر میشود.
4. پیچ آلن مغزی (Set Screw)
این دسته از پیچهای آلن فاقد گل (Head) هستند و تمام طول آنها رزوه شده است(شبیه ساختار پیوسته دندانه در پیچ متری راد). حفره آچار آلن در انتهای بدنه پیچ قرار دارد. این پیچها معمولاً برای تثبیت یک قطعه (مانند پولی یا چرخدنده) روی شفت استفاده میشوند.
- مغزی نوک تیز (DIN 914): انتهای پیچ تیز است تا در شفت فرو رفته و قفل مکانیکی ایجاد کند.
- مغزی سر تخت (DIN 913): انتهای پیچ تخت است و برای سطوحی که نباید آسیب ببینند استفاده میشود.
جدول مقایسه سریع انواع پیچ آلن
برای اینکه انتخاب راحتتری داشته باشید، مشخصات فنی و کاربردی انواع این محصول را در جدول زیر خلاصه کردهایم:
| نوع پیچ آلن | استاندارد رایج (DIN) | ویژگی ظاهری کلیدی | بهترین کاربرد |
|---|---|---|---|
| سر استوانهای | DIN 912 | گل بلند و ضخیم، حفره عمیق | اتصالات سنگین، قالبسازی، موتورآلات |
| کله قارچی | DIN 7380 | گل پهن، ارتفاع کم، لبه گرد | بدنه دستگاهها، مبلمان، اتصالات ورق |
| سرتخت (خزینه) | DIN 7991 | گل مخروطی (V شکل) | سطوح لغزنده، تسمهها، پنلهای صاف |
| مغزی (نوک تیز) | DIN 914 | بدون گل، تمام رزوه، نوک مخروطی | قفل کردن پولی / چرخدنده روی شفت |
| مغزی (نوک تخت) | DIN 913 | بدون گل، تمام رزوه، نوک صاف | نگهدارنده قطعات حساس |
مشخصات فنی: گریدها، متریال و استانداردها
انتخاب پیچ آلن بدون توجه به کلاس مقاومت و پوشش، ریسک بزرگی برای پروژه شماست. یک پیچ ضعیف میتواند باعث تخریب کل سازه شود. در فروشگاه پیچ امدیاف تمامی گریدها با تفکیک دقیق عرضه میشوند:
گریدها (Class) و مشخصات فنی پیچ آلن
انتخاب گرید مناسب، مرز بین ایمنی و خطر در پروژه شماست. در جدول زیر مشخصات فنی و کاربردی هر کلاس را مشاهده میکنید:
| گرید (Class) | نام رایج / جنس | استحکام کششی | ویژگی و کاربرد اصلی |
|---|---|---|---|
| 8.8 | پیچ خشکه (فولاد کربن متوسط) | ۸۰۰ مگاپاسکال | مصارف عمومی: بهترین گزینه از نظر قیمت و کارایی برای صنایع عمومی و ساختمانی (قابل مهار با مهره خشکه) |
| 10.9 | فولاد پرمقاومت | ۱۰۰۰ مگاپاسکال | اتصالات حساس: مناسب برای قطعات خودرو و سازههای فلزی بزرگ که تحت تنش هستند |
| 12.9 | فولاد آلیاژی (فوق مقاوم) | ۱۲۰۰ مگاپاسکال | صنایع سنگین: قویترین کلاس استاندارد؛ حیاتی برای پرسها، جرثقیلها و ماشینآلات تحت فشار بالا |
استنلس استیل (ضد زنگ)
برای محیطهایی که رطوبت بالا دارند یا در مجاورت مواد شیمیایی هستند، پیچهای فولادی معمولی (حتی با پوشش) ممکن است زنگ بزنند. در این شرایط از پیچ استیل دو گرید زیر استفاده میشود:
- استیل 304 (A2): پرمصرفترین نوع استیل، مقاوم در برابر رطوبت و آب و هوا؛
- استیل 316 (A4): دارای مولیبدن است و مقاومت عالی در برابر کلر، اسیدها و محیطهای دریایی دارد.
پوشش و آبکاری
دو نوع پوشش برای این نوع پیچ متداول است:
- داکرومات (Dacromet): برترین نوع پوشش مدرن برای مقاومت حداکثری در برابر خوردگی و حرارت. این پوشش جایگزین بهینه گالوانیزه است و خطر تردی هیدروژنی ندارد.
- فسفاته (سیاهکاری): پوشش استاندارد و پایه که ظاهری مشکی و صنعتی به پیچ میدهد و مقاومت نسبی در برابر زنگزدگی ایجاد میکند (معمولاً همراه با روغنکاری).
جدول سایزبندی و شماره آچار پیچ آلن سر استوانهای (استاندارد DIN 912)
پیچهای آلن سر استوانهای (Socket Head Cap Screws) بر اساس استاندارد جهانی DIN 912 / ISO 4762 با سیستم ابعادی متریک (M) تولید میشوند. در این استاندارد، سایز اسمی پیچ نشاندهنده قطر بدنه برحسب میلیمتر است.
برای انتخاب ابزار مناسب و طراحی سوراخهای ماشینکاری، شناخت پارامترهای ابعادی ضروری است:
- قطر رزوه (d): سایز اسمی پیچ برحسب میلیمتر (مانند M6 یعنی قطر رزوه ۶ میلیمتر).
- گام استاندارد (P): فاصله طولی میان دو دنده رزوه متوالی (میلیمتر).
- قطر گل پیچ (dk): بیشترین قطر سر استوانهای پیچ.
- ارتفاع گل پیچ (k): ضخامت یا ارتفاع استوانه سر پیچ (که معمولاً با قطر رزوه برابر است).
- شماره آچار آلن (s): اندازه دهانه آچار ششگوش میلیمتری مورد نیاز برای بستن پیچ.
| سایز اسمی (قطر پیچ) | گام دندهدرشت استاندارد (P) | قطر گل پیچ (dk) | ارتفاع گل پیچ (k) | شماره آچار آلن (s) | کاربرد و اتصالات متداول |
|---|---|---|---|---|---|
| M3 (۳ میل) | 0.50 mm | 5.5 mm | 3.0 mm | 2.5 | تجهیزات الکترونیکی، پرینترهای سهبعدی و قطعات دقیق |
| M4 (۴ میل) | 0.70 mm | 7.0 mm | 4.0 mm | 3.0 | تجهیزات آزمایشگاهی، محفظههای برقی و سنسورها |
| M5 (۵ میل) | 0.80 mm | 8.5 mm | 5.0 mm | 4.0 | دوچرخهسازی، تجهیزات سبک اتوماسیون و قطعات پنوماتیک |
| M6 (۶ میل) | 1.00 mm | 10.0 mm | 6.0 mm | 5.0 | پرمصرفترین سایز: صنایع مبلمان فلزی، بدنه خودرو و قطعات CNC |
| M8 (۸ میل) | 1.25 mm | 13.0 mm | 8.0 mm | 6.0 | بسیار پرکاربرد: ساخت شاسی، قالبسازی تزریق پلاستیک و گیربکس |
| M10 (۱۰ میل) | 1.50 mm | 16.0 mm | 10.0 mm | 8.0 | اتصالات مکانیکی سنگین، ماشینآلات تراشکاری و پمپهای هیدرولیک |
| M12 (۱۲ میل) | 1.75 mm | 18.0 mm | 12.0 mm | 10.0 | فلنجهای فشار متوسط، موتورهای صنعتی و پرسهای سبک |
| M14 (۱۴ میل) | 2.00 mm | 21.0 mm | 14.0 mm | 12.0 | صنایع خودروسازی سنگین، اتصالات شاسی و کشاورزی |
| M16 (۱۶ میل) | 2.00 mm | 24.0 mm | 16.0 mm | 14.0 | قالبهای فورج و سنبه ماتریس، خطوط نورد و ماشینآلات سنگین |
| M20 (۲۰ میل) | 2.50 mm | 30.0 mm | 20.0 mm | 17.0 | سازههای توربین، تجهیزات سنگین نفت و گاز و پرسهای هیدرولیک |
| M24 (۲۴ میل) | 3.00 mm | 36.0 mm | 24.0 mm | 19.0 | اتصالات فوق سنگین صنعتی، کارخانجات سیمان و فولاد |
فرمول مهندسی عمق و قطر خزینه استوانهای برای پنهان کردن گل پیچ آلن
در صورتی که بخواهید سر استوانهای پیچ آلن به طور کامل داخل قطعه قرار گیرد و هیچ برآمدگی نداشته باشد (Counterbore Hole)، از مقادیر زیر برای سوراخکاری پلهای استفاده کنید:
- قطر سوراخ خزینه (Dbore): برابر با قطر گل پیچ (dk) + حدود ۰.۵ تا ۱.۵ میلیمتر لقی (مثلاً برای پیچ M8 با قطر گل ۱۳ میلیمتر، قطر خزینه ۱۴ میلیمتر در نظر گرفته میشود).
- عمق خزینه (Hbore): برابر با ارتفاع گل پیچ (k) + حدود ۰.۵ میلیمتر فرورفتگی ایمن (مثلاً برای پیچ M8، عمق خزینه حداقل ۸.۵ میلیمتر است).
برندهای وارداتی و داخلی؛ کیفیت تضمین شده با Certificate
ما در pichmdf.com خلاء میان قیمت و کیفیت را با تامین از بهترین منابع پر کردهایم. در بازار ایران، اصالت برند دغدغه اصلی خریداران است. ما در تامین محصولات زیر متعهد هستیم:
واردات مستقیم برندهای EG و F1
برندهای EG و F1 (محصول تایوان و چین درجه یک) بهدلیل استفاده از متریال مرغوب و دقت میکرونی در رزوه، در بازار ایران شناخته شدهاند. ما با حذف واسطهها، این پیچها را مستقیماً وارد و با قیمتی رقابتی عرضه میکنیم. این محصولات تحت استانداردهای سختگیرانه بینالمللی تولید میشوند و مقاومت کششی و تنشی آنها کاملاً مطابق با استاندارد DIN است.
حمایت از تولیدات تراز اول داخلی
صنعت پیچ ایران در سالهای اخیر پیشرفت چشمگیری داشته است. پیچ امدیاف با همکاری مستقیم با قطبهای تولید پیچ، محصولاتی را عرضه میکند که از نظر کیفی با نمونههای اروپایی رقابت میکنند:
- ایران پیچ: با سابقه درخشان در تامین پروژههای ملی نفت، گاز و پتروشیمی؛
- صنایع پیچ چهره یزد: پیشرو در تولید پیچهای دقیق صنعتی با جدیدترین تکنولوژیهای فورج سرد (Cold Forging).
نکته مهم: تمامی محصولات ارائهشده (چه وارداتی و چه داخلی) در فروشگاه ما دارای تاییدیه آزمایشگاه متالورژی و سرتیفیکیت معتبر متریال هستند. شما میتوانید قبل از خرید عمده، برگه آنالیز محصول را دریافت کنید.
کاربرد پیچ آلن در صنایع مختلف
تطبیقپذیری این پیچها باعث شده است که در بخشهای حیاتی زیر استفاده شوند:
- صنایع خودروسازی: اتصال سرسیلندر، قطعات موتور و شاسی به دلیل مقاومت بالا در برابر لرزش و خستگی (جایی که برای جلوگیری از باز شدن مهره، استفاده از مهره کاسه نمدی یا مهره واشردار رایج است)؛
- صنایع قالبسازی: بهدلیل اشغال فضای کم و امکان باز و بسته شدن مکرر بدون هرز شدن گل پیچ؛
- ساختمان و سازههای فلزی: استفاده در اتصالات حساس قابهای فلزی و نماهای مدرن؛
- شیرآلات و لولهکشی: مقاومت بالا دربرابر فشار داخلی سیالات (بهویژه گریدهای 10.9 و 12.9)؛
- ماشینآلات راهسازی و کشاورزی: تحمل بارهای ضربهای شدید.

عوامل موثر بر قیمت و راهنمای خرید
قیمت پیچ آلن به فاکتورهای متعددی بستگی دارد. هنگام استعلام قیمت، توجه به موارد زیر ضروری است:
- وزن و سایز: پیچها معمولاً به صورت کیلویی یا عددی (در سایزهای بزرگ) فروخته میشوند. طبیعتاً سایزهای بزرگتر (مثلاً M20 در مقابل M6) قیمت بالاتری دارند.
- گرید: پیچ گرید 12.9 به دلیل فرآیند تولید پیچیدهتر و آلیاژ خاص، گرانتر از گرید 8.8 است.
- پوشش: آبکاری داکرومات هزینه بیشتری نسبت به فسفاته سیاه دارد اما عمر قطعه را چند برابر میکند.
- برند: برندهای وارداتی معتبر معمولاً قیمت بالاتری نسبت به نمونههای متفرقه دارند، اما کیفیت آنها تضمین شده است.
چرا خرید پیچ آلن از پیچ امدیاف؟
ما بهعنوان واردکننده و تامینکننده بدون واسطه، مزایای زیر را به شما ارائه میدهیم:
- قیمت رقابتی: حذف واسطهها در خرید برندهای EG و F1 و خرید مستقیم از کارخانههای داخلی؛
- تضمین اصالت: ارائه برگه آنالیز و سرتیفیکیت برای تمامی سفارشات شرکتی و عمده؛
- جور بودن جنس: کاملترین سایزبندی از ریزترین سایزهای دقیق تا پیچهای غولپیکر صنعتی؛
- ارسال به سراسر کشور: تامین در کمترین زمان ممکن از انبارهای تهران و یزد به تمام نقاط ایران.
برای دریافت مشاوره فنی رایگان و استعلام قیمت روز انواع پیچ آلن، همین حالا با کارشناسان بخش فروش ما تماس بگیرید.
سوالات متداول درباره پیچ آلن (FAQ)
۱. تفاوت اصلی پیچ آلن گرید ۸.۸ و ۱۲.۹ چیست؟
گرید ۸.۸ (خشکه) دارای استحکام کششی ۸۰۰ مگاپاسکال است و تا حدی انعطاف دارد، اما گرید ۱۲.۹ دارای استحکام ۱۲۰۰ مگاپاسکال بوده و بسیار سختتر و مقاومتر است اما انعطاف کمتری دارد. برای بارهای بسیار سنگین و ضربهای، گرید ۱۲.۹ و برای مصارف عمومی ۸.۸ پیشنهاد میشود.
۲. آیا پوشش داکرومات بهتر از گالوانیزه است؟
بله، پوشش داکرومات مقاومت بسیار بالاتری در برابر خوردگی نمکی و حرارت دارد و برخلاف گالوانیزه گرم، باعث گرفتگی رزوههای ریز پیچهای آلن نمیشود. همچنین خطر تردی هیدروژنی در داکرومات وجود ندارد.
۳. نوع سرتخت DIN 7991 چه زمانی استفاده میشود؟
زمانی که نیاز دارید سطح پیچ با سطح قطعه کار کاملاً همسطح باشد تا مانع حرکت قطعات دیگر نشود یا سطح کار صاف باقی بماند. برای استفاده از این پیچ باید سوراخ قطعه خزینه (V شکل) شود.
۴- پرمصرفترین گرید پیچ آلن در صنایع کدام است؟
پرمصرفترین و استانداردترین نوع برای پیچ آلن، گرید ۱۲.۹ (فوق سخت / فولاد آلیاژی) است. این گرید به دلیل عملیات حرارتی دقیق، مقاومت کششی حدود ۱۲۰۰ مگاپاسکال را تامین میکند و در صنایع قالبسازی، پرس، ماشینآلات سنگین و اتصالات پرفشار کاربرد فراوان دارد. برای مصارف سبکتر نیز از گریدهای ۸.۸ و ۱۰.۹ استفاده میشود.
۵- تفاوت پیچ آلن با پیچ ششگوش معمولی در چیست؟
در پیچهای آلن، آچار درون حفره ششضلعی سر پیچ قرار میگیرد که امکان اعمال گشتاور بستن بسیار بالاتری را بدون رد کردن یا هرز شدن فراهم میکند. همچنین پیچ آلن برای فضاهای بسته و موقعیتهایی که امکان چرخش آچار بکس یا تخت از اطراف وجود ندارد، یا در مواردی که سر پیچ باید کاملاً داخل قطعه (خزینه توکار) پنهان شود، انتخابی ایدئال است.
۶- تفاوت انواع پیچ آلن مغزی (DIN 913 ،DIN 914 و DIN 916) چیست؟
تفاوت این سه استاندارد در شکل نوک پیچ است:
* آلن مغزی نوک تخت (DIN 913): برای جلوگیری از آسیب به سطح شفت؛
* آلن مغزی نوک تیز یا کونیک (DIN 914): برای نشستن دقیق در شیار یا سوراخ شفت و قفل کامل قطعه؛
* آلن مغزی نوک گود یا جامپوینت (DIN 916): پرمصرفترین مدل با لبه تیز جهت گیرایی بالا و مقاومت در برابر لرزش و بارهای دورانی.
۷- در چه شرایطی باید از پیچ آلن استیل (۳۰۴ یا ۳۱۶) استفاده کرد؟
پیچ آلن استیل ۳۰۴ (A2) مقاومت بسیار خوبی در برابر رطوبت و زنگزدگی در محیطهای بهداشتی، صنایع غذایی و دارویی دارد. پیچ آلن استیل ۳۱۶ (A4 یا نگیر) به دلیل داشتن مولیبدن، در برابر اسیدها، نمک، آب دریا و گازهای خورنده مقاوم است و در خطوط پتروشیمی و صنایع دریایی استفاده میشود.
۸- نحوه سفارش و خرید عمده پیچ آلن به چه صورت است؟
پیچهای آلن در سایزها و گریدهای مختلف، برای مصارف کارگاهی به صورت بستهای و برای کارخانجات و خریداران عمده به صورت کیلویی و کارتنی با قیمت روز عرضه میشوند. برای دریافت پیشفاکتور، استعلام سایزبندی و مشاوره فنی میتوانید با کارشناسان فروش پیچ امدیاف در تماس باشید.
نظرات کاربران
نظر خود را ثبت کنید